menu denk mee beslis mee maak mee

Sacred Bridges

Muziek verbindt

Driebergs gemengd koor Scherzando
11 november 2013 tot 5 mei 2014
dans, fotografie, muziek
jongeren, ouderen, volwassenen, wijkbewoners
onze website
€3.000

Dit project heeft subsidie ontvangen en is afgerond. Denk mee Beslis mee Maak mee

Bekijk de weblog van dit project

Een lange, maar boeiende voorbereidingsperiode

Door J.E.M. Helmer op zo 2 mrt

Een lange, maar boeiende voorbereidingsperiode.
Sinds juni 2013 – de laatste berichtgeving – is er veel gebeurd. Hier...

lees verder op de weblog

Ga direct naar de reacties

Sacred Bridges

Muziek verbindt

afbeelding van J.E.M. Helmer

Ingediend door:

J.E.M. Helmer


Wat ga je doen?: 

Scherzando koor uit Driebergen voert samen met het koor Decamerone uit Utrecht begin mei 2014 het concert ‘Sacred Bridges’ uit, in Driebergen en in Utrecht. Sacred Bridges is gebaseerd op psalmteksten uit de 16e en 17e eeuw van Joodse, Islamitische en Christelijke oorsprong op muziek gezet door Sweelinck, de Joodse componist Salamone Rossi, de Franse componist Goudimel en Ali Ufki die een Turks psalmenboek heeft geschreven.
Het ensemble Sarband, bestaande uit vijf musici afkomstig uit Turkije en Bulgarije, verzorgt de muzikale begeleiding. Stephen Connolly, ex-zanger van de King’s Singers heeft Sacred Bridges uitgevoerd en treedt op als dirigent. Derwisj dansers en geprojecteerde beelden versterken het visuele effect.
Doel:
- koorleden en publiek in verwondering brengen over de vele raakvlakken van deze drie culturele werelden;
- werken aan verbinding i.p.v. 'wij' tegenover 'zij'.
We werken nauw samen met de Joods Liberale Gemeente, de Raad van Kerken en Turkse en Marokkaanse organisaties bij de voorbereiding en uitvoering, o.a. bij lezingen, films, discussies en de te projecteren beelden die verdieping geven aan de betekenis zowel van de teksten als van de componisten.

Hoe ga je te werk?: 

 

Met het project Sacred Bridges willen we zelden uitgevoerde muziek laten horen en tegelijk een brug proberen te slaan tussen groepen in onze samenleving die elkaar niet vanzelfsprekend ontmoeten. De wekelijkse repetities hiervoor starten in november 2013. De voor ons nieuwe doelgroepen denken we te kunnen bereiken door al in een vroeg stadium partners bij ons project te betrekken. Het gaat vooral om partners die geworteld zijn in deze drie culturele gemeenschappen. Met hen willen we in maart en april 2014, voorafgaand aan de twee concertuitvoeringen begin mei 2014, bijeenkomsten organiseren waarin Sacred Bridges in diverse uitingsvormen wordt gethematideerd d.m.v.lezingen en films die de betekenis en historische achtergronden van de psalmteksten verduidelijken evenals de betekenis van de componisten in hun tijd en de muzikale ontwikkeling erna. Als partners gaan meewerken: de Raad van Kerken in Driebergen, de Turkse vereniging in Drieberegen en het Utrechts Platform voor Religie en Levensbeschouwing. Met het 4 en 5 mei comité Driebergen zijn we nog in gesprek. De partners zullen hun eigen achterban informeren over het Sacred Bridges project; ze denken mee over de onderwerpen voor de lezingen en de mogelijke sprekers/ster daarbij  en over geschikte films. We vragen ook mensen uit hun achterban om beeldnmateriaal in te brengen, waaruit we gezamenlijk  met hen  een fotoreportage maken, die tijdens de concerten wordt geprojecteerd. Het gaat hierbij om beelden die de psalmteksten en miuziek ondersteunen. We zullen hierbij gebruikmaken van de digitale mogelijkheden om publiek en achterban van onze partners te vragen geschikte foto's toe te sturen. Tenslotte zullen de partners een rol spelen in de publiciteit rond dit project. In de nauwe samenwerking met deze partners zien beide koren een goede mogelijkheid om nieuwe doelgroepen te benaderen. Op dit moment hebben een aantal partners hun achterban al via nieuwsbrieven over het project geïnformeerd. Sacred Bridges begint te leven!  De huidige samenstelling van ons Comité van aanbeveling laat zien dat belangrijke vertegenwoordigers van de drie culturele stromingen het belang van verbinding van harte onderschrijven. Het CvA kent de volgende leden: de Commissaris van de Koningin in Utrecht, de heer Robbertsen; de burgemeester van Utrecht, de heer A.Wolfsen (in beraad); de burgemeester van Utrechtse Heuvelrug, de heer F.Naafs; de heer B.Tobé, Culture Connections Company; de voorzitter van de Turkse vereniging Driebergen, de heer M.Kundu; de voorzitter van de Marokkaanse vereniging Driebergen; de voorzitter van de Raad van Kerken Driebergen, de heer B.Jager; de voorzitter van de Utrechtse Stedelijke Raad van Kerken, de heer Peter A.A.Klusener; de voorzitter van het Utrechts Platform voor Levensbeschouwing en Religie, de heer A.N.Verheul; de vertegenwoordiger van de Liberaal Joodse gemeente Utrecht, Rabbijn Navah-Tehila Livingstone; de heer Moshe Lewkowitz, chazzan (voorzanger) van de synagoge in Utrecht; de heer Jan Raas, organist/componist; de heer Bas Verheijden, pianist.
Wat is verder van belang om te weten?: 

 

Decamerone is een Utrechts gemengd kamerkoor bestaande uit 19 amateurzangers met Ulrikke Findenegg als dirigente, opgericht in 1988. Ze zingen graag minder gangbaar repertoire uit de hele muziekgeschiedenis, voornamelijk a capella. Recent zongen ze werk van: Veljo Tormis, Edvard Grieg, Jean Richafort, Francis Poulenc, Eric Whitacre, Bjorn Kruse, John Wilbye, Peteris Vasks. Decamerone streeft ernaar enkele malen per jaar een concert te geven.Scherzando is een gemengd koor van 45 amateurzangers met Reinhard Findenegg als dirigent, opgericht in 1994. Het repertoire bestaat uit liederen van Finzi, Gorecki, Manneke, Strategier, Ramirez,  J. Andriessen,  Mendelssohn Bartholdy, Garcia. In het najaar is het jaarlijks concert; daarnaast zijn er optredens samen met andere koren of met instrumentale intermezzo’s. 
Bereik: 
aantalinvestering/activiteitaantal deelnemersaantal bezoekers
22repetities65 koorzangers 
1workshop van 2 dagen65 koorzangers 
2concerten75900 bij 2 concerten
6lezingen8200
2films4200
1fotoreportage7900

 

Wat maakt het project bijzonder?: 

We willen onze reguliere achterban maar zeker ook een groot nieuw publiek kennis laten maken met een unieke combinatie van muziekstijlen en -werelden. Het gaat hier om een vervlechting van oude Westeuropese muziek met Joodse en Turks-Islamitische muziek. De psalmen zijn naast elkaar te horen, maar vloeien soms ook in elkaar over om zo de 'sacred bridges' in klanken tot uitdrukking te brengen. Met elkaar, ons publiek en onze partners (zie onder) gaan we ontdekken dat elk van deze tradities dezelfde woorden gebruikt, namelijk de psalmen van David. Door de muziek te begeleiden met geprojecteerde beelden en karakteristieke derwisjdansen verrijken we de ervaringen van het publiek. Ook maken we de muziek en de teksten zo meer toegankelijk voor mensen die niet zo gewend zijn aan deze muzikale taal.  Voor de koren Decamerone en Scherzando is dit project een prachtige kans en uitdaging om zich in kwalitatieve zin te verbeteren. Reeds eerder in 2011 hebben beide koren gerepeteerd en een concert gegeven o.l.v. Stephen Connolly. Tijdens de afrondende repetities in april 2014 in de vorm van een tweedaagse workshop o.l.v. Connolly gaan we werken aan de interpretatie van oude meesters als Rossi en Sweelinck. Ook kan Connolly ons vanuit zijn ervaring en expertise uitdagen beter te communiceren met het publiek. Voor ons publiek is het een unieke kans om kennis te maken met de wereldklasse van het ensemble Sarband. Zij treden overal in de wereld op, o.a. in 2012 nog in het Muziekgebouw Aan 't IJ in het kader van het Holland Festival. Stephen Connolly heeft de Sacred Bridges als zanger bij de King's Singers en als dirigent met Sarband uitgevoerd. De samenwerking tussen twee Utrechtse amateurkoren met deze top-professionals zal zeker doorwerken in het niveau van onze koren.

Behalve de muzikale overwegingen spelen ook overwegingen van maatschappelijke aard. De 'verbinding' zoals die in muziek, woord en beeld tijdens de concerten tot uiting komt wordt nog versterkt doordat we in de periode van voorbereiding en bij de uitvoering bruggen willen slaan tussen de diverse culturele gemeenschappen. We willen hiermee een ander geluid laten horen dan het beklemmende politiek geluid dat segregatie en polarisatie oproept. In de woorden van Sarband:“Terwijl tegenwoordig de religieuze, economische, culturele en politieke verschillen tussen het ‘Oosten’ en ‘Westen’ breed worden uitgemeten probeert Sarband te laten zien en horen dat muziek bij uitstek geschikt is als middel om wederzijds respect en acceptatie te stimuleren.” (uit Sarbands website).Ons project ‘Sacred Bridges’ staat eigenlijk symbool voor de basisgedachte dat muziek verbindt.De belangrijkste middelen om deze verbinding tot stand te brengen zijn een breed samengesteld Comité van Aanbeveling en het vinden van partners en personen uit de Joodse, Turkse, Marokkaanse en Nederlandse gemeenschap in de provincie Utrecht (zie onder).  De huidige samenstelling van ons Comité van Aanbeveling (zie onder) laat zien dat belangrijke vertegenwoordigers van deze drie stromingen het belang van verbinding van harte onderschrijven. We steken in dit project veel energie in ‘participatie’.   
Begroting: 

De aanvrage bij FCP wordt vooral gebruikt voor de voorbereiding en uitvoering van de lezingen en vertoning van films.Daarnaast vraagt de productie en vertoning van de fotoreportage enige middelen. Er zijn door ons aanvragen ingediend bij het Prins Bernhard Cultuur Fonds, de gemeente Utrecht en Utrechtse Heuvelrug en bij het Kees Eijrond Fonds. De koren dragen zelf 20% bij.

Uitslag Beslis mee

FCP60
max 50 / 3 van 2 gestemd
publiek50
max 50 / 112 gestemd
totaal110
75 is gehaald!
De stemperiode is voorbij.

Dit zijn de de opmerkingen en adviezen uit Denk Mee, aangevuld met de stem-motivatie van de adviseurs van FCP.
afbeelding van Giovanni Campbell

 

Een spannend artistiek en maatschappelijk project waarin klassieke amateurkoren, musici en dansers uit drie culture werelden samen werken aan zelden uitgevoerde muziek. Deze activiteit kan een waardevolle ervaring zijn voor de belanghebbende partijen. Er is goed nagedacht over de thematische uitgangspunten en uit de gedegen opzet blijkt een gedrevenheid om de amateursector naar een hoger platform te tillen. Ik ben zeer benieuwd naar de dynamiek tussen de verschillende groepen.

De ambitie om op een laagdrempelige wijze publieksparticipatie stimuleren door het publiek foto's toe te laten sturen en deze vervolgens tijdens de voorstelling te tonen op een groot scherm vind ik fris en bij deze tijd passen.

Ik vraag me nog wel af hoe het project gaat kunnen leiden tot een duurzame activiteit met voldoende draagvlak. Mogelijk bieden de voorstellingen voor verschillende culturele (en artistieke) werelden in combinatie met de lezingen en uitdagende vormen van publieksparticipatie voldoende aanknopingspunten hiertoe.

afbeelding van Carmelita Serkei

Een spannende nieuwe samenwerking waarbij jullie niet alleen muzikaal maar ook op andere gebieden een smeltkroes willen laten ontstaan. Mensen, jullie zelf en je gasten verwonderen. Mooi!

afbeelding van Sarah Haaij

 

Sacred Bridges belooft een bijzondere smeltkroes van nationaliteiten, achtergronden en geloven. De samenwerking tussen Joodse, Islamitische en Christelijke gemeenschappen gekoppeld aan een korenoptreden maakt het project vernieuwend.

Het is nog een uitdaging om de achterban van de partners ook  werkelijk actief te laten participeren en bij laten te dragen aan het project. Door ook op de vraag van de jonge achterban in te spelen kan het project een toekomstperspectief worden meegeven; verduurzaming met het ook op toekomstige edities. 

afbeelding van J.E.M. Helmer

Mooi, deze reactie, Sjoerd. Het is wezenlijk onderdeel van het project om de achtergronden van de psalmteksten en de betekenis van de componisten in hun tijd en hun invloed op de verdere muziekcultuur te belichten. Met onze partners zijn we nu de invulling van deze lezingen en de keuze van de films  aan het bespreken. Ook de keuze voor sprekers/sters moet nog gemaakt worden. Mocht jij of  ieder die dit leest daarvoor suggesties hebben, graag.
Jouw idee om hierbij ook aandacht te besteden aan de ontwikkeling in de muziekcultuur zullen we hier zeker bij betrekken.

afbeelding van Sjoerd Andringa

Beste,

Joodse, Islamitische,Christelijke muziekcultuur: drie verschillende culturen hebben natuurlijk wel elk hun eigen ontwikkeling doorgemaakt. Van de Christelijke weet ik zelf wel wat van (Gregoriaans, enkel- meerstemmig naar renaissance homofonie en polyfonie enz.), maar ik denk veel mensen van het publiek niet. Van de andere cultuurontwikkelingen weet ik veel minder. Wellicht een idee om iets van de cultuurontwikkeling op te nemen in het programma?

Het lijkt me een enorm boeiend project!

+

afbeelding van J.E.M. Helmer

In overleg met onze partners zullen we zeker bespreken hoe we hun jongeren actief kunnen betrekken bij het organiseren van de lezingen over de componisten en psalmteksten en bij het zoeken naar geschikte foto's die tijdens de concerten worden geprojecteerd. 

afbeelding van Giovanni Campbell

Het lijkt mij dan interessant om jongeren uit de drie gemeenschappen te betrekken bij de organisatie. Daarnaast zou ik ook zeker kijken naar de digitale mogelijkheden om meer invulling te geven aan vernieuwende aspecten, zoals bijvoorbeeld voor het vinden van geschikte foto's. Daar zou je het publiek volgens mij meer bij kunnen betrekken.

afbeelding van Sarah Haaij

 

Interactiviteit met het publiek: 

Jullie idee om in kerk, moskee en synagoge mensen op te roepen om een bijdrage te leveren aan het invullen van sprekers, de programmering van de filmavond en het beeld lijkt mij een goed begin. 

Een idee is om extra in te zetten op de jongeren van deze gemeenschappen. Laat hen samen  een onderdeel van het programma in vullen of, met het oog op de participatie, zelf uitvoeren! 

afbeelding van J.E.M. Helmer

 

De reacties tot nu toe zijn positief en duidelijk ondersteunend. De kanttekeningen richten zich op het duurzaam effect van onze samenwerking met partners en op de vraag hoe we de achterban interactiever kunnen betrekken in de kunstbeoefening zelf.In alle eerlijkheid: voor ons geen eenvoudige kwesties. We zijn immers twee koren die al jaren concerten uitvoeren voor een redelijk vaste achterban. Dit Sacred Bridges project is voor ons iets nieuws met een inhoudelijke betekenis van verbinding van culturen. Deze verbinding willen we niet alleen als koorleden met onze gebruikelijke achterban ervaren, maar in deze tijd van onnodig gecreëerde tegenstellingen tussen ‘wij en zij’ ook maatschappelijk bevorderen door diverse groeperingen van joodse, christelijke en islam achtergrond bij dit project te betrekken. Met hen gaan we de keuzes maken voor de sprekers en thema’s voor de lezingen en de films die in maart en april 2014, voorafgaand aan de concerten, een dieper inzicht geven in de betekenis en historische achtergrond van de teksten en componisten. De lezingen en films worden door de partners georganiseerd en vinden plaats in de voor hen vertrouwde omgeving (kerk, moskee). We maken hierdoor gebruik van de netwerken van onze partners en denken hierdoor een goede kans te maken op respons vanuit deze achterban.Een nieuw idee is om tijdens de concertuitvoeringen beelden te projecteren die een duidelijk verband hebben met de gezongen teksten. In nauw overleg met onze partners willen we hun achterban vragen beelden te zoeken die voor hen het thema ‘Sacred Bridges’ weerspiegelen. Deze beelden zullen we rangschikken en tijdens het concert groot projecten. Het muziekstuk Sacred Bridges wordt zo meer dan alleen een muzikale uitvoering om naar te luisteren. Kort samengevat zien wij het project dus zo: de koren, Sarband en Stephen Connolly en de dansende derwisjen presenteren Sacred Bridges aan het publiek en de geprojecteerde beelden geven de reactie van het publiek weer.Door onze partners op deze wijze bij de voorbereiding te betrekken verwachten we ook dat ons publiek tijdens de concerten veel ‘multi-cultureler’ zal zijn dan voor ons gebruikelijk is. En voortbouwend op deze ervaring zal ook ons repertoire in de nabije toekomst meer elementen uit de Joodse en Islam muziek traditie gaan omvatten. Mocht iemand ons ideeën aan kunnen reiken om de interactiviteit met het publiek te stimuleren, heel graag. 
afbeelding van Giovanni Campbell

 

Ik ben best benieuwd naar jullie reactie op onderstaande vragen!

afbeelding van Giovanni Campbell

 

Interessante invalshoek om met twee koren psalmteksten van drie wereldreligies voor te dragen. Daarbij ondersteund door een oosters ensemble en dansers.

Jullie hebben niet alleen nagedacht over de artistieke opzet, maar gaan ook op zoek naar relevante en nieuwe partners om het draagvlak te vergroten.

Ik vraag me nog wel af welk duurzaam effect jullie willen bereiken met deze nieuwe samenwerking. Hoe gaan jullie bijvoorbeeld publiek voor de optredens en randprogrammering werven? En wat gaan jullie doen met de inzichten en ervaringen uit de verschillende deelprojecten?

afbeelding van Jaap Bergsma

Wat een mooie initiatief! Het doet me denken aan de samenwerking in het Symphonieorkest in Israël waar Joden een Arabieren samen in spelen. Muziek en dans zijn denk ik bij uitstek geschikt om andere culturen te leren kennen en waarderen. Ik wens jullie veel succes bij het bouwen van de bruggen.

afbeelding van Carmelita Serkei

inderdaad een bijzondere samenwerking tussen koor, muziek en dansers. Kan een mooie voorstelling opleveren.Voor de achterbannen is vooral een receptieve rol bedacht als publiek bij concerten, lezingen,discussies en films. De interactie wordt vooral ingezet in de stemfase. Dus geen actieve cultuurparticipatie van nieuwe doelgroepen en dat vind ik jammer. Met andere woorden: wat maakt het in het kader van deze regeling interessanter dan (cru gezegd) een nieuwe amateurvoorstelling. Hebben jullie een idee hoe jullie publiek/achterban interactiever ingezet kan worden in de kunstbeoefening zelf?