menu denk mee beslis mee maak mee

Reizigers (de Nacht van De Vrede)

Cross-disciplinaire voorstelling in Zaans...

Stichting Zaanse Industriecultuur
1 oktober 2017 tot 1 november 2017
dans, erfgoed, film, muziek
jongeren, kinderen, ouderen, volwassenen
onze website
€9.000

Dit project heeft subsidie ontvangen en is afgerond. Denk mee Beslis mee Maak mee

Bekijk de weblog van dit project

Reisverhalen (een paar publieksreacties)

Door Heleen van Wiechen op di 20 feb

"Voor al degenen die betrokken waren bij de organisatie en het spelen van Reizigers: hartelijk dank voor een onvergetelijke voorstelling op 27...

lees verder op de weblog

Ga direct naar de reacties

Reizigers (de Nacht van De Vrede)

Cross-disciplinaire voorstelling in Zaans Industrieel Erfgoed

afbeelding van Heleen van Wiechen

Ingediend door:

Heleen van Wiechen

Ik zoek meedenkers over deze vraag: 
Ik zou hulp willen in het meedenken over de vraag hoe we nieuwe deelnemers bij dit project kunnen betrekken (naast deelnemers uit bestaande en bekende netwerken).

Wat ga je doen?: 

Een theatraal-muzikaal avontuur in Pakhuis de Vrede: Je vaart in de schemering naar Pakhuis de Vrede. Daar meer je aan voor een verrassende reis vol theater, dans en muziek. Pakhuis de Vrede binnenstappen is als wandelen door de geschiedenis. Er is veel gebeurd in dit machtige gebouw, dat precies honderd jaar bestaat. Het heeft oorlogen en branden doorstaan en er gaan zelfs verhalen over spookverschijningen. De theatraal-muzikale collagevoorstelling Reizigers (de Nacht van de Vrede) neemt je mee door die geschiedenis.
Speciaal voor deze voorstelling is het bezoekers (én de makers) toegestaan om dit industriële monument te betreden; normaal gesproken blijven de deuren gesloten. Momenten van verwondering op een heel bijzondere locatie.

DOEL
Met het project Reizigers (de Nacht van de Vrede) willen we (jonge én ervaren) amateurkunstbeoefenaars verbinden aan een erfgoedlocatie (Pakhuis de Vrede in Zaanstad) om uiteindelijk te komen tot een cross-disciplinaire performance. Het publiek ontdekt nieuw (immaterieel) erfgoed en ziet een voorstelling waarin verhalen van het heden en verleden een vorm gevonden hebben.

AANLEIDING
De wens om een voorstelling te maken met (beginnende) amateurkunstenaars, juist op déze plek, werd in gang gezet door verschillende prikkels: 

  • er was een tijd dat stoommeelfabriek De Vrede alleen stond, hoog en ongenaakbaar, een bakstenen burcht op de oever van het Noordzeekanaal. Nu, bijna een eeuw later, staat De Vrede nog steeds op de oever, huist een containerterminal-bedrijf, en al het kale land om haar heen heeft plaatsgemaakt voor bedrijvigheid en industrie,
  • De Vrede staat al jaren bekend als "het mysterieuze gebouw aan het water", de verhalen van De Vrede zijn nog niet alom bekend en vragen om een podium, 
  • het gebied (de Achtersluispolder) krijgt in de komende jaren een herbestemming van (nu) industriegebied naar woon-werkgebied,
  • over het plannen om de nieuwe cruiseterminal te bouwen bij de Noorder-IJplas (aan de Achtersluispolder) wordt steeds vaker gespeculeerd,
  • tijdens een informatieavond over de renovatie van De Vrede kwamen na afloop dusdanig veel verhalen van oud-werknemers op tafel - herinneringen aan het werken in De Vrede, maar ook de vele branden en overnames die het gebouw heeft gekend - dat het haast onmogelijk was om deze inspiratie en geschiedenis te laten liggen, 
  • in 2016 hebben vluchtelingen tijdelijk onderdak gevonden in de asielboten in de Isaac Baarthaven in dit gebied, inmiddels zijn zij hier weer vertrokken,
  • het werken op locatie met (beginnende en gevorderde) amateurkunstenaars, waarbij zowel de locatie als (de inbreng van) de deelnemers vertrekpunten zijn, is iets wat regisseur Heleen van Wiechen (in samenwerking met de Zaanse schrijver Hans Kuyper) graag verder wil ontwikkelen en waar I-FIKZ kansen ziet. 

Dit project heeft zowel een procesmatige als een publieke ambitie: Tijdens het proces van (mee-)maken worden amateurkunstbeoefenaars gestimuleerd om letterlijk verhaal te halen bij oud-werknemers van De Vrede, maar ook bij hun eigen familieleden, kennissen en buren die verhalen te vertellen hebben over arbeid, reizen, tegenslag en overleven. Gekoppeld aan de geschiedenis van het gebouw De Vrede krijgen verhalen van ménsen een plek om overgeleverd te worden. In een kruisbestuiving van amateur en professional, van oud en jong, van verschillende disciplines, maar steeds in relatie tot het historisch erfgoed, krijgen al deze verhalen een podium.
Het publieke doel bestaat daarin dat toeschouwers de gelegenheid krijgen om dit (zoals letterlijk benoemd) "mysterieuze gebouw" in een hoek van het Noordzeekanaal, en in de omgeving misschien wel enig in zijn stijl te bezoeken. Hierbij krijgen toeschouwers niet alleen de geschiedenis van tegenslag en pech – die het gebouw in zijn honderdjarig bestaan veelvuldig gekend heeft – én het toekomstig voortbestaan te zien, maar ook de verhalen van individuen in de huidige tijd. Verhalen over tegenslag en pech, maar ook de verhalen over overleven en toekomst.

 

INHOUD
Het project bestaat uit twee fasen: het halen van verhaal en het verwerken van de verhalen tot de theatraal-muzikale performance.
De eerste fase is voorbereidend op het artistieke proces van samen ontdekken en talent ontwikkelen. In de eerste fase staat het ontmoeten centraal. Door middel van drie bijeenkomsten worden onze directe bronnen (oud-werknemers van De Vrede, hun kinderen, historici) uitgenodigd om hun verhalen aan tafel te delen. Voor deze bijeenkomsten zullen ook de 'makers' (de beginners, de amateurkunstenaars en professionals) uitgenodigd worden en ingezet worden als luisteraar en als interviewer. We hebben twee belangrijke 'levende' bronnen: Architect John Kerssens en André Klous. Beide mannen hebben niet alleen zelf een schat aan verhalen, maar zijn ook de sleutel tot een grotere groep mensen die we kunnen laten vertellen en in gesprek laten gaan met (jonge) mensen die met ons de voorstelling willen vormgeven. Ook kunnen we putten uit het netwerk van de Belangenvereniging Industriegebied Achtersluispolder, waarmee we inmiddels in gesprek zijn. De verhalen worden opgenomen en opgetekend. 
Deze verzamelde verhalen worden uitgangspunt voor een tweede serie verhalen: verhalen die thematisch of inhoudelijk, misschien soms associatief aansluiten en die gehaald worden bij nieuwe 'vertellers' die hun persoonlijke verhaal doen. Denk hierbij aan mensen die werkzaam zijn of waren in de Zaanse industrie, in de havens, mensen die als zogenaamde nieuwkomer in Zaandam een plek gevonden hebben of moeten vinden, mensen die in de vorige eeuw als gastarbeider naar Nederland zijn gekomen.
Deze verhalen zijn 'echt', ze vertellen waargebeurde situaties en omstandigheden. Ze vertellen het echte verdriet, de echte trots en de echte herinnering. De verhalen worden in een kleinere setting gehaald. De 'halers' zullen naar de 'vertellers' gaan om zo in een huiskamer, in een buurthuis of op een andere ontmoetingsplek de verhalen vast te leggen (op memo-recorder of video) in de meeste gevallen in aanwezigheid van de regisseur of schrijver.

In de tweede fase van het project, de MAAK-fase, zullen deze verhalen de basis vormen voor het artistieke materiaal. In deze fase zal artistieke ontwikkeling van de voorstelling plaatsvinden, maar ook van de makers. Regie en dramaturgie bepalen van te voren een heldere kapstok en (amateur-)spelers, zangers, dansers en filmmakers zetten tijdens de repetities, begeleid door Heleen van Wiechen, het materiaal om in artistieke bijdragen. Een dans kan gaan over het moeten vluchten. Een dialoog kan gemaakt worden op het ritme van de gefilmde interviews. Een lied kan geschreven of gecomponeerd worden naar aanleiding van een steeds terugkerend thema uit de verhalen. Een intensieve onderzoeksperiode óp de speelvloer (!) waarin een beroep wordt gedaan op het inhoudelijk en artistiek mee-makersschap van de (amateur-)kunstbeoefenaars, steeds begeleid door theatermaker en regisseur Heleen van Wiechen, die al eerder dit soort projecten met succes heeft geïnitieerd, in samenwerking met de (semi-)professionals die zich ook als maker aan het project verbinden. De (semi-)professionals zullen tijdens deze fase een min of meer coachende rol op zich nemen, juist door samen met een amateur te werken aan bijvoorbeeld een scène of een lied. Zij kunnen tijdens het repeteren veel beter vooruitkijken naar het eindproduct (de voorstelling) en zullen de amateurs ondersteunen (en uit ervaring blijkt: geruststellen!) tijdens het wat abstractere repetitie- en maakproces. Steeds met het gebouw als uitgangspunt, met de geschiedenis en de uitdagende of beperkende eigenschappen, en met het thema REIZEN zal al het materiaal gemonteerd worden tot de uiteindelijke voorstelling. Deze voorstelling is te zien van 26 t/m 29 oktober, per avond drie keer. 

 

De nacht van de vrede

Hoe ga je te werk?: 

WERKWIJZE
Om de verschillende deelnemers met het project, met elkaar én met het gebouw te verbinden zijn er verschillende momenten van ontmoeten, waarbij Heleen van Wiechen en Pauline Quax steeds de voortrekker zijn. In de eerste fase zullen kennismakingsbijeenkomsten en -repetities plaatsvinden, waar iedere (potentiële) deelnemer of vrijwilliger bij aanwezig kan zijn. Deze eerste repetities zijn erop gericht het project (inhoud en werkwijze) te introduceren, deelnemers (beginners, amateurs, professionals en vrijwilligers) elkaar te laten ontmoeten, verhalen uit te wisselen en een laagdrempelige gang naar de speelvloer te creëren. Er zal dan ook een beroep gedaan worden op het netwerk van deze deelnemers: familie, vrienden, buren die de weg naar de bestaande initiatieven (nog) niet vanzelfsprekend bewandelen, kunnen in de eerste paar bijeenkomsten nog aansluiten.  
Ook zullen in de eerste fase enkele ontmoetingen plaatsvinden tussen deelnemers en verhalenvertellers. Onder de potentiële deelnemers willen we een aantal mensen stimuleren om verhalen-haler te worden, niet alleen tijdens de georganiseerde bijeenkomsten met oud-werknemers en historici, maar ook in wat kleinere settings (mogelijk één op één) met vertellers die hun persoonlijke verhaal vertellen, wat inhoudelijk, thematisch of associatief aansluit bij de verhalen over De Vrede of bij het inhoudelijk uitgangspunt van de voorstelling Reizen. Deze vertellers worden gevonden via bestaande (buurt-)initiatieven of sleutelfiguren in Zaanse wijken (bijvoorbeeld de Poelenburg Kunstroute, de Zaanse Verhalenbank, buurttuinen en buurthuizen), maar ook in familiaire kring of directe omgeving van de deelnemers. 

In de tweede deel van de repetitieperiode zal het documentair materiaal gebruikt worden als basis voor de voorstelling, waarbij er een artistieke vertaalslag wordt gemaakt om het ook daadwerkelijk van documentair naar theatraal te maken. In deze fase zullen deelnemers soms werken op locatie en met de hele groep, maar vaak ook in deelrepetities met een kleiner gezelschap. Deze repetities zijn niet per se gebonden aan één vaste avond in de week, maar in overleg met de deelnemers worden bepaald en zo op meerdere dagdelen in de week plaatsvinden. We kiezen voor een kortere, maar meer intensieve periode (in vergelijking met de meeste cursussen of repetities van verenigingen) om het project focus en energie te geven. Om het overzicht te behouden zijn Heleen van Wiechen (regie) en Pauline Quax (productie) bij alle bijeenkomsten aanwezig en zullen vanuit hun eigen expertise de deelnemers coachen, begeleiden, uitdagen en ondersteunen. Van de deelnemers wordt verwacht dat ze (in de repetitieruimte) actief participeren in het omzetten en inzetten van het materiaal. De samenwerking tussen de (semi-)professionals en de amateurkunstbeoefenaars, én de samenwerking tussen de verschillende kunstdisciplines wordt zoveel mogelijk gestimuleerd om tot bijzondere en inspirerende ontmoetingen en resultaten te komen. Denk hierbij aan het koor dat fungeert als tegenspeler van de acteur, aan de jongeren die samen met de stadsdichter een lied maken en zingen (met begeleiding van amateurmusici), denk aan de amateurspelers die theatrale beelden maken met de studenten van de Rietveld Academie. En denk vooral aan alles wat (nu nog) buiten de grenzen van het (be)denkbare ligt.   

De gezamenlijke repetities vóór de voorstelling zijn de momenten waarop alles samenkomt. In montage-middagen wordt het artistiek materiaal met elkaar verbonden, en verweven tot een multidisciplinaire voorstelling, waarvan iedereen mede-eigenaar is. Niet alleen de spelers, muzikanten of dansers, maar ook de verhalenvertellers, of de niet-spelende verhalen-halers. Iedereen vertelt mee aan het verhaal over de wereld waarin wij nú leven. De wereld waartoe wij ons hoe dan ook moeten verhouden. De wereld waarin steeds meer mensen op reis lijken te zijn, letterlijk of figuurlijk. 

WERVING DOELGROEP
Om deelnemers te werven zijn er verschillende lijntjes uitgezet: door middel van bestaande netwerken zijn er al enthousiaste toezeggingen gedaan door verschillende amateurkunstbeoefenaars uit alle leeftijdscategorieën. De andere helft van de deelnemers wordt enerzijds geworven door het enthousiasme van deze eerste groep (vrienden, buren, familie ván), en er worden in deze periode oproepen gedaan in lokale media (Zaans Stadsblad, De Orkaan), op social media en via bestaande platforms of sleutelfiguren in de Zaanse wijken. We willen dat de groep deelnemers bestaat uit mensen uit verschillende leeftijdsgroepen en ook mensen met verschillende (culturele) achtergronden. Hiervoor houden we de eerste repetities laagdrempelig, en proberen we bijvoorbeeld ook de 'verhalen-brengers' (mensen die het project voorzien van documentair materiaal) te betrekken bij het maakproces 'op de vloer' als speler of als figurant. 

WERVING PUBLIEK
De voorstelling Reizigers (de Nacht van de Vrede) is opgenomen in het programma van I-FIKZ, waardoor het een groot aantal geïnteresseerden van industrieel erfgoed bereikt. De kaartverkoop zal ook via I-FIKZ lopen en de eerste toeschouwers hebben zich al gemeld. Naast de gebruikelijke kanalen (lokale media, social media) worden ook de deelnemers gestimuleerd om hun mede-eigenaarschap in te zetten door hun eigen netwerk uit te nodigen voor de voorstelling. Zodoende zal elke voorstelling bezocht worden door een gemeleerd gezelschap van per keer dertig personen, die de reis durven maken door dit mysterieuze en daardoor aantrekkelijke gebouw. 

 

Met wie werk je samen?: 

SAMENWERKING
Deze voorstelling wordt gemaakt met verschillende deelnemers, die vanuit hun eigen discipline bijdragen aan de collage:

  • Toneelgroep PPG Paletkwartet, die zich tot doel stelt om spelers binnen het amateurtheater kennis te laten maken met experimentele en vernieuwende vormen van spel en theatertechniek
  • het internationaal Vrouwenkoor uit Poelenburg
  • jongeren van verschillende (Zaanse) initiatieven voor talentontwikkeling (denk aan MusicalMeesters van Culturele Staten, Theatermijn, NJMT, Kunstbende, Rietveld Academie) en jong Zaans talent dat zich niet aan een instelling of initiatief verbonden heeft (Thomas, Jelmer, Chiara, Renée, Anne)
  • (semi-) professionele én amateur-acteurs en –muzikanten en -woordkunstenaars uit het netwerk van Zaanse podiumkunstbeoefenaars met de behoefte om danwel te werken op locatie, danwel te werken met documentair materiaal (en in het geval van de amateurkunstenaars: met de behoefte hun talenten te ontwikkelen door samenwerkingen aan te gaan en nieuwe vormen van podiumkunst te ontdekken) (Joke, Ilona, Remy, en anderen)
  • verhalenvertellers, die geworven worden door oude en nieuwe contactmomenten (er is een bestand met 'verhalenvertellers', nu in beheer door het Zaans Museum, door het project De Zaanse Verhalenbank)
  • architect John Kerssens die betrokken is bij de huidige renovatie (en mogelijke herbestemming) en daarmee een verhalenverteller kan zijn
  • André Klous, werknemer van het huidige CTVrede, maar ook bron van vele (overgeleverde) verhalen én met een groot netwerk van oud-werknemers van De Vrede
  • Stichting De Fik, Zaans/Amsterdamse vrijwilligersorganisatie voor jongeren die hun talenten willen ontwikkelen (decorbouw en technische ondersteuning)
  • CTVrede, de gastheer van de locatie
  • Heleen van Wiechen, Zaanse theatermaker
  • Hans Kuyper, Zaanse schrijver
  • Paul van Schaik (P&P Performance), Zaanse lichtontwerper/technicus
  • I-FIKZ, producent en PR (Pauline Quax)
  • Restaurant LAB44 op het Hembrugterrein

We werken in dit project met deelnemers van verschillende leeftijdsgroepen (8 deelnemers van 12-15 jaar, 8 deelnemers van 16-25 jaar, 9 deelnemers van 25+ en 5 tot 10 deelnemers van 60+ 

Wat is verder van belang om te weten?: 

Heleen van Wiechen heeft meegewerkt aan projecten van dergelijke inhoud en vorm. Voorbeelden hiervan zijn bijvoorbeeld: Operatie Noord-Holland (interdisciplinaire voorstellingen met jongeren op erfgoedlocaties), Hoogwoud in Oorlogsjaren (een 'lopende' voorstelling langs de geënsceneerde verhalen over de oorlog in Hoogwoud) en Monumentendorp Wadway (een voorstelling in opdracht van de Theaterkerk Wadway met inwoners van het bijzondere plaatsje Wadway, en vrijwilligers en bezoekers van de Theaterkerk). In al deze projecten waren de verhalen van de deelnemers, samen met de omgeving of de erfgoedlocatie leidend voor de inhoud. 
Pauline Quax heeft meerdere jaren ervaring met de organisatie van uiteenlopende (culturele) evenementen, zoals Het Rembrandtparkfestival, BAUHAUS, en de Cacaomarkt in Wormerveer, daarnaast zit zij in het bestuur van Stichting De Fik. Zij vindt het belangrijk dat alle partijen bij de inhoud van de evenementen betrokken zijn, zodat er een heel interessant programma kan ontstaan en dat juist die mensen, die anders geen of weinig kansen krijgen, ook kunnen participeren. 

Bereik: 
aantal   activiteit               aantal deelnemers   aantal bezoekers 
9 voorstelling 30 spelers (25 amateurs en 5 (semi-)professionals)  270
  decorbouw/opbouw 15 vrijwilligers  
9 'boottocht' naar locatie  5 vrijwilligers  270 (voorstellingsbezoekers)
       
       
       

 

Wat maakt het project bijzonder?: 

CTVrede (Container Terminal Vrede) stelt haar gebouw één weekend open voor publiek. Het publiek verzamelt zich echter op het Hembrugterrein, eveneens een indrukwekkend en inspirerend gebied, dat steeds meer mensen weten te vinden. Met een niet al te lange bootreis vaart de toeschouwer naar De Vrede, de voormalig stoommeelfabriek die gebouwd is in 1917. Al op de boot wordt het publiek duidelijk dat De Vrede na honderd jaar nog altijd moedig (of misschien wel moediger dan ooit) rechtop staat in een hoek van het Noordzeekanaal en nu, zoals gezegd, gebruikt wordt door CTVrede, waardoor er twee werelden op één oever mixen: De geometrische containers van de CTV, die de hele wereld overvaren en het dito gebouw dat sinds haar fundering nog steeds onwrikbaar in het veen staat en een bizar contrast vormt met de mobiliteit van de moderne wereld.     
Na de bootreis mag het publiek het gebouw betreden – weliswaar op eigen risico: de talloze tegenslagen en pech die het gebouw in het verleden heeft gekend worden al snel duidelijk – en op de kade en in het gebouw zal het publiek aangenaam verrast worden door een collagevoorstelling met muzikaal theater ofwel theatrale muziek.

Inhoudelijk uitgangspunt voor de voorstelling is het thema REIZEN. De Vrede, het gebouw, haar historie, het cultureel erfgoed dienen als inspiratie en informatie. In elk kwartaal van de afgelopen eeuw zoeken we de reizigers: wie kwamen er en wie gingen er? En wat symboliseren die reizigers in de huidige tijd? Vragen die voortkomen en horen bij het gebouw, maar die tegelijkertijd ons iets kunnen bevragen over de huidige tijd. In bijna alle gevallen reizen mensen voor hun bestaan; we reizen van en naar het werk, we reizen om te ontsnappen aan de dagelijkse sleur, we reizen omdat een thuisland geen veilige plek meer biedt...   
Taal, beeld en muziek zijn gezocht, danwel nieuw gemaakt voor de voorstelling. Het gebouw vraagt om een uniek verhaal op deze unieke plaats, waarbij (de inhoud van) de voorstelling natuurlijk ook appelleert aan de plaats die wij zelf innemen in een voortdurend bewegende wereld. Reizen we mee of blijven we moedig óf weemoedig aan de kant staan. Zijn onze fundamenten onwrikbaar en star, of zijn deze fundamenten juist een statement tegen de vluchtigheid?

Begroting: 

Dit project vraagt niet alleen om man-uren: professionals en deelnemers die het verhalen-halen en professionals die het maakproces begeleiden en uiteindelijk de artistieke keuzes maken. Dit project vindt plaats op een locatie dat van zichzelf niet ingericht is als een theater, maar wel bijdraagt aan de beleving van de voorstelling. Het publiek reist met een boot naar de oude stoommeelfabriek, waar in zijn honderdjarig bestaan de nodige (praktische) aanpassingen zijn gedaan. En praktisch betekent in dit geval niet: publieksvriendelijk. Om de veiligheid van het publiek én de spelers te waarborgen zullen we kosten maken voor loopplanken, relingen, tribune-achtige afzettingen. Artistieke keuzes zullen vragen om techniek, licht en geluid, maar wellicht ook videoapparatuur en beamers.
De Gemeente Zaanstad, Provincie Noord-Holland en het Prins Bernhard Cultuurfonds hebben bijdragen toegezegd om dit project tot stand te brengen. Met een bijdrage van het Fonds voor Cultuurparticipatie kunnen we de verhalen halen, kunnen we ontmoetingen creëren tussen verschillende amateurkunstenaars en kunnen we het publiek een unieke ervaring op een unieke plek aanbieden. Een plek waar veel mensen al heel lang nieuwsgierig naar zijn, en die na honderd jaar 'mysterie' zijn deuren even wil openen om zijn verhaal te vertellen.

Locatie(s): 
Sluispolderweg 53b 1505 HJ ZAANDAM

Uitslag Beslis mee

FCP31
max 50 / 2 van 2 gestemd
publiek48
max 50 / 96 gestemd
totaal79
75 is gehaald!
De stemperiode is voorbij.

Dit zijn de de opmerkingen en adviezen uit Denk Mee, aangevuld met de stem-motivatie van de adviseurs van FCP.
afbeelding van Stefanie Weijsters

Het Fonds beoordeelt een project op de criteria artistieke of inhoudelijke waarde, samenwerking en impact.

Reiziger betreft een Zaans locatietheaterproject met een diverse groep deelnemers van jong(er) tot oud(er). Uit de aanvraag blijkt de betrokkenheid van de beoogde deelnemers alsook de ondersteuning vanuit de regio. Het tot leven brengen van de geschiedenis en verhalen van deze voormalige fabriek, een oud en karaktervol industrieel gebouw, via theater, muziek en dans en de bijzondere ervaring die dit voor de betrokkenen oplevert is de kracht van dit project. Jullie geven voldoende inzicht in de doelgroepen die jullie betrekken, voor activiteiten voor en achter de schermen, en via welke partijen zij benaderd worden. Ook het betrekken van oud-medewerkers heeft voor dit project inhoudelijk een grote meerwaarde. Kritischer ben ik over de beschrijving van het artistieke ontwikkelproces dat de deelnemers zullen doormaken, waar ik in dit stadium meer helderheid van verwacht had. Hierdoor blijft het ook nog tamelijk gissen naar de impact van het project voor de actieve cultuurdeelname in Zaanstad en omstreken. Als jullie in de uitvoering van het project hier een scherp oog voor blijven houden, kan Reizigers met een vrij bescheiden doch passende bijdrage wel zeker een Jij maakt het mee waardige impact maken op deelnemers en bezoekers.

afbeelding van Sarah Haaij

Het Fonds beoordeelt een project op de criteria artistieke of inhoudelijke waarde, samenwerking en impact.

In de theatraal-muzikale productie De Reizigers komen erfgoed en cultuurparticipatie samen. Een verlaten stoommeelfabriek, symbool van de Zaanse indiustriecultuur, wordt zelf personage in een theaterstuk. Op hun beurt beleven de amateurs dit erfgoed niet alleen als speellocatie maar gaan actief aan de slag om letterlijk verhaal te halen bij oud-werknemers van die industriecultuur over arbeid, reizen, tegenslag en overleven. 
Door (semi)professionele makers worden de verhalen tot basis voor de muzikale-theatrale performance verwerkt. Daarbij zal een groot deel van het proces tijdens de repetitie pas duidelijk worden en dat vergt een heldere artistieke visie en organisatorische kunde. Gezien de ervaring met amateur/community/geschiedeins-theater heb ik het vertrouwen dat jullie de amateurs kunnen begeleiden, uitdagen en mee op reis kunnen nemen naar een eindvoorstelling. 
Daarbij is de samenwerking tussen jonge amateurmakers en industrie-erfgoedpartijen die jullie graag willen nu sterker uitgewerkt dan in het eerste projectplan. Via een breed lokaal netwerk worden nieuwe leeftijdsgroepen, Zaans talent, verrassende disciplines en nog onbekende amateur-acteurs actief bij het project aangehaakt. Als het ook lukt om die onverwachte doelgroepen straks samen op jullie podium te brengen, heb je een mooi Jij maakt het mee project. 
 

afbeelding van Sarah Haaij

Ha Heleen, leuk om al je reacties en aanvullingen te lezen. Zorg dat je alles dat je met ons wilt delen voor de Beslis-fase ook in je projectplan hebt verwerkt. Misschien is dat al gedaan hoor, dat kan ik niet helemaal inschatten met al die nieuwe input. 
Je kunt tot en met morgen je plan voor de Beslis mee-fase indienen. 

Nog een praktische vraag, je beschrijft het repetitieproces als een snelkookpan. Betekent dit dat jullie fulltime aan de slag gaan met vrijwilligers? 

afbeelding van Heleen van Wiechen

Hoi Sarah,
De snelkookpan is in dit geval meer de korte tijd (niet fulltime voor de deelnemers, wel intensiever dan de meeste repetitieprocessen of cursussen die normaliter van oktober tot mei duren. Ik zal dit nog even proberen te verhelderen in het plan en dan zal ik het vanavond in de Beslis mee-fase zetten. 

afbeelding van Heleen van Wiechen

Beste meelezers,
Ik heb het projectplan aangepast en hoop daarmee meer inzicht gegeven te hebben in ons proces. Het is fijn om te merken dat het project nu gaat leven door het enthousiasme van de eerste groep jongeren en amateurkuntbeoefenaars, die hebben aangegeven graag mee te doen aan dit bijzondere project (op de misschien nog wel meer bijzondere locatie). De begroting is bijgesteld en bijgevoegd. 

afbeelding van Sarah Haaij

Ha Heleen, goed om al jullie aanvullingen te lezen. Zou je nog kunnen vertellen welke rode draad je voor de voorstelling in gedachte hebt?  En op welke manier de amateurs en alle opgehaalde verhalen daar onderdeel van worden? 

Vergeet niet om ook tijdig een begroting te uploaden. Dat geeft ons een beter beeld van het onderdeel actieve cultuurparticipatie. Dan kunnen wij de denk mee-fase nog gebruiken om daar naar te kijken en eventueel mee te denken. 

afbeelding van Heleen van Wiechen

Hoi Sarah,
De begroting voegen we zo bij. 
Nog even dit over de rode draad: In de aanvraag staat "Inhoudelijk uitgangspunt voor de voorstelling is het thema REIZEN. De Vrede, het gebouw, haar historie, het cultureel erfgoed dienen als inspiratie en informatie. In elk kwartaal van de afgelopen eeuw zoeken we de reizigers: wie kwamen er en wie gingen er? En wat symboliseren die reizigers in de huidige tijd? Vragen die voortkomen en horen bij het gebouw, maar die tegelijkertijd ons iets kunnen bevragen over de huidige tijd. In bijna alle gevallen reizen mensen voor hun bestaan; we reizen van en naar het werk, we reizen om te ontsnappen aan de dagelijkse sleur, we reizen omdat een thuisland geen veilige plek meer biedt...   
Taal, beeld en muziek zijn gezocht, danwel nieuw gemaakt voor de voorstelling. Het gebouw vraagt om een uniek verhaal op deze unieke plaats, waarbij (de inhoud van) de voorstelling natuurlijk ook appelleert aan de plaats die wij zelf innemen in een voortdurend bewegende wereld. Reizen we mee of blijven we moedig óf weemoedig aan de kant staan. Zijn onze fundamenten onwrikbaar en star, of zijn deze fundamenten juist een statement tegen de vluchtigheid?"

Zou je aanraden deze informatie naar 'boven' te verplaatsen? Ik heb nu een ander tekstje geplaatst bovenaan de aanvraag.

 

afbeelding van Sarah Haaij

Als adviseur denk ik ook graag met je mee in de laatste denk-mee periode.  

Anne vroeg al hoe de amateurs en coaches met elkaar aan de slag gaan. Omdat jij maakt het mee echt over die ontwikkeling en vernieuwing in actieve cultuurparticipatie gaat denk ik dat dit een belangrijk onderdeel is om uit te werken.  

Jullie geven zelf aan dat je graag een nieuwe kring amateurs zou willen bereiken. Leuk om te lezen dat jullie daar op deze manier mee bezig zijn. Je noemt jong Zaans talent dat zich nog niet in aan een instelling of initiatief verbonden heeft. De grote vraag is dan natuurlijk waar zitten die? Je zou eens bij de de initiatieven van Fluxus kunnen kijken; daar starten zo te zien een paar nieuwe workshops en improvisatierondes.  

Het idee om geïnteresseerde amateurs een 'buddy' mee te laten nemen vind ik wel aansprekend. Omdat het een erfgoed project is, zou je ook naar familiebanden kunnen kijken. Ik herinner me een project waarbij we de vrouwen van voormalige havenmedewerkers ook betrokken werden in een voorstelling/decor. Een vader/zussen/opa-workshop-middag?Met de ex-medewerkers van de fabriek heb je volgens mij ook al een interessante nieuwe doelgroep bij je project. Zien jullie mogelijkheden om die actief te betrekken?

afbeelding van Heleen van Wiechen

Beste Sarah,
Dank voor je vele suggesties! Heel fijn om ook een concreet voorbeeld te krijgen vanuit een ander project. Wat betreft de jongeren: FluXus is zeker een optie, hoewel die jongeren zich natuurlijk wel aan een instelling verbinden (FluXus). Ik heb vijf jaar lang een project gedaan met (per jaar veertig) basisschoolverlaters. De oudste van deze ongeveer 200 jongeren zijn nu 16/17. Jongeren uit alle jaren hebben aangegeven mee te doen, al dan niet met hun vrienden, waarmee ze bijvoorbeeld op school of in hun vrije tijd zingen, dansen of toneelspelen. Jongeren van Kunstbende Noord-Holland zullen ook in dit project participeren om hun talent (op een andere manier) te ontwikkelen.
Zaanstad heeft veel amateurkunstbeoefenaars al dan niet in verenigingsverband. Juist omdat de verenigingen in het najaar pas weer met de repetities beginnen, hebben we enthousiaste toezeggingen op dit project. De buddy's worden via deze deelnemers uitgenodigd voor de repetities. De ex-medewerkers van dit pakhuis (door alle jaren heen/van verschillende bedrijven die er in hebben gezeten) betrekken bij de repetities is een goed plan, hen zullen we uitnodigen nadat zij ons eerst als 'verhalenvertellers' van informatie hebben voorzien.   

afbeelding van Franjola van Hellemond

Hoi Heleen,

Bedankt voor je aanvulling over de samenwerkingspartners waar ik je de vorige keer naar vroeg. Hebben jullie ook al gesprekken gehad met jullie beoogde doelgroepen? En hebben jullie een beeld van hun behoeften en inbreng in het project? Daar zou ik graag wat meer over willen horen!

Succes en groet, 

Franjola

afbeelding van Heleen van Wiechen

Beste Franjola,
Bedankt voor je reactie. De lijst met deelnemers (en samenwerkingspartners) is een beweeglijke lijst: er staan mensen op die al aangegeven hebben mee te willen doen en die dragen ook weer nieuwe mensen aan. Bij gesprekken over dit project (soms zelfs in de supermarkt) is er vaak een aanleiding om te vragen of iemand zijn enthousiasme over het project, over het gebouw of over de werkwijze ook wil inzetten in ons project, waardoor weer een nieuwe link gemaakt wordt. Al deze mensen komen bij elkaar in de eerste week van september om onder mijn leiding de start van het project te beleven. Tijdens die bijeenkomst is er ook gelegenheid om met elkaar te delen wat de (individuele) behoeften zijn. Vind je dat te laat? 
Wat ik vooral merk -nu- is dat de deelnemers die we nu al 'hebben' heel graag willen samenwerken met andere (nieuwe) amateurkunstenaars, dan ze heel graag een anders-dan-andere-voorstelling willen maken, of dat ze gecharmeerd zijn van het feit dat het in wezen een snelkookpanproces wordt: een korte en krachtige repetitieperiode voor 9 voorstellingen (in tegenstelling tot acht maanden repeteren voor één opvoering wat in het amateurcircuit meer regel dan uitzondering is). 

afbeelding van Anne Arninkhof

Hoi Heleen, dank voor de aanvullingen! Boeiend dat jullie de verhalen van een materiële erfgoedlocatie willen gaan koppelen aan de reizen uit een omgeving in transitie. Ik ben benieuwd hoe je deze met elkaar laat versmelten en ook de diverse stemmen tot zijn recht laat komen. Hebben jullie ook al contact gehad met de lokale erfgoedgemeenschappen? Bijvoorbeeld een historische vereniging die nog meer inzicht kan geven in de brede context. Ook lees ik graag meer over de verhouding en uitwisselingen tussen de deelnemende amateurs en professionals. En nemen de profs misschien ook een coachende rol op zich, of worden hier anderen voor aan getrokken? Ik lees het graag!

afbeelding van Heleen van Wiechen

Hoi Anne, 
Het versmelten van de verhalen zie ik vooral gebeuren in het maakproces met de deelnemers. In repetities/bijeenkomsten gaan de deelnemers aan de slag met verschillende opdrachten en oefeningen. Hierbij zijn de verhalen een uitgangspunt en daarmee gaan de deelnemers (en de profs) aan de slag: ze vertalen het naar een theatrale scène/lied/dans (natuurlijk onder begeleiding). Het materiaal dat hieruit ontstaat is het materiaal van de voorstelling. Tijdens het maakproces zijn de profs en de amateurs beiden 'makers' met dat verschil dat de ervaren amateurs en de profs mogelijk meer kunnen werken/maken met de ervaring dat dit abstracte maakproces leidt tot een concrete voorstelling.  
Producent I-FIKZ is wat dat betreft de beste partner: I-FIKZ vormt een een creatieve verbintenis tussen het industrieel erfgoed, de maakindustrie en de Zaanse samenleving. Hierdoor bestaat er een groot (informatie-)netwerk die we inzetten om de verhalen te verzamelen. 

afbeelding van Franjola van Hellemond

Dag Heleen, 

Ik ben Franjola en aangewezen als jullie coach voor dit project. Graag denk ik met je mee over de vragen die je hebt. Je gaf aan dat je hulp wilt in het meedenken over de vraag hoe jullie nieuwe deelnemers bij dit project kunnen betrekken (naast deelnemers uit bestaande en bekende netwerken). Om je daarmee te kunnen helpen is het van belang te weten wie op dit moment jullie bestaande en bekende netwerken zijn. Zou je daar wat meer over kunnen vertellen en aangeven wat hun behoeften zijn en inbreng is in dit project? 

Succes en hartelijke groet, 

Franjola

afbeelding van Heleen van Wiechen

Beste Franjola,
De netwerken zijn in ieder geval de groepen die genoemd zijn in onze aanvraag onder 'samenwerkingspartners'. Via hen spreken we ook een tweede kring (van familie/vrienden/buren/collega's/jongeren) aan om te enthousiasmeren over participatie in dit project. De deelnemers die we al aan ons project hebben verbonden geven aan dat ze heel graag willen mee-maken door de verhalen te horen en te verwerken tot muzikaal-theatrale inbreng voor de voorstelling. Als een lappendeken (maar mét een visie) zal al dit materiaal gemonteerd worden tot de voorstelling. Als blijkt dat bijvoorbeeld een groep rappers of freerunners heel graag een podium wil (én ook de behoefte heeft om samen te werken aan een gezamelijk product) kunnen zij deelnemen, mits zij zich mede-eigenaar willen maken van een dergelijk artistiek proces. Gedurende de eerste repetitieweken zal dan ook aan de spelers gevraagd worden of zij (groepen) mensen kennen in hun eigen leefomgeving, voor wie dit project ook interessant is. Deze aanpak lijkt ons beter te werken dan zomaar in het 'wilde weg' oproepjes te doen of een enkele onbekende op straat aan te spreken.

Pagina's