menu denk mee beslis mee maak mee

De Radius van Allardsoog

Een grenzeloos onderzoek op het snijpunt van...

Stichting PeerGrouP Locatietheater Noord-Nederland
5 juni 2017 tot 31 december 2017
e-culture, erfgoed, film, letteren
jongeren, kinderen, ouderen, volwassenen
onze website / check facebook
€15.000

Dit project heeft subsidie ontvangen en is afgerond. Denk mee Beslis mee Maak mee

Bekijk de weblog van dit project

Het tweede gezicht

Door Marianne Hoekstra op do 28 sep

Komende maandag gaan de repetities van start voor de voorstelling ‘Het Tweede Gezicht’. “Maar is het wel een voorstelling?”, vragen wij ons af. “...

lees verder op de weblog

Ga direct naar de reacties

De Radius van Allardsoog

Een grenzeloos onderzoek op het snijpunt van drie provinciën

afbeelding van Marianne Hoekstra

Ingediend door:

Marianne Hoekstra

Ik zoek meedenkers over deze vraag: 
We zoeken mensen die in het gebied wonen, werken, ondernemen of iets anders en graag samen met ons dit onderzoek willen doen, iedereen is welkom!

Wat ga je doen?: 

De Radius van Allardsoog is een nieuw project van PeerGroup waarin het doel is vanuit kennis van de omgeving mensen op een nieuwe manier naar hun omgeving te laten kijken. We bereiken dit door verhalen en kennis van bewoners en wetenschappers te verzamelen ('op te graven') en in kaart te brengen.

Allardsoog: de locatie van het drieprovinciënpunt van Groningen, Friesland en Drenthe. Een plek met drie verschillende talen, landschappen en groepen inwoners. We trekken een cirkel met een straal van 5 kilometer rondom dit punt en stellen onszelf, inwoners en wetenschappers de vraag: hoe groot is de radius, de reikwijdte van Allardsoog?


Artistiek leider van PeerGrouP Sjoerd Wagenaar heeft zich laten inspireren door het onderzoek ‘Venster op Dreischor’ van botanicus prof. dr. Joop Schaminée waarin een vierkante kilometer bij Dreischor onder de loep wordt genomen. Tot hoever strekken de gevonden verhalen? Dat is de vraag die we ook met Radius willen onderzoeken. Niet in Zeeland maar op PeerGrouP's eigen grond: de drie Noordelijke provincies.

Hoe ga je te werk?: 

Het doel in het pilotjaar van Radius is ons motto ‘Graven waar je staat’ nog verder uit te diepen. Het is een experiment met een nieuwe manier van werken, waarbij we nóg verder gaan in het onderzoeken van een plek. Het graven naar geschiedenis, naar verhalen die vertelt moeten worden, willen we dit keer niet alleen in samenspraak met bewoners doen, maar ook met wetenschappers. Zo verbinden we maatschappij, kunst en wetenschap. Vanuit kennis (zowel van amateurs als professionals) laten we mensen op een nieuwe manier naar hun omgeving kijken.

PeerGrouP doet dit onderzoek met wetenschap en bewoners in Allardsoog: het drieprovinciënpunt van Groningen, Friesland en Drenthe. Een plek met drie verschillende talen, landschappen en groepen inwoners die we aan elkaar willen verbinden. We trekken een cirkel met een straal van 5 kilometer rondom Allardsoog en stellen onszelf de vraag; hoe is alles in deze Radius met elkaar verbonden? En wat betekent dat voor jou en je buurman?

Radius is een project waarbij het proces van onderzoek zeker zo belangrijk is als de uiteindelijke uitkomst. De uitkomst is afhankelijk van wat we vinden. In ieder geval maken we samen meerdere (theatrale) presentaties. Daarnaast houden we een online database bij waarin we alle puzzelstukjes informatie (denk aan tekst, geluid, beeldfragmenten, foto’s etc.) samenbrengen. 

Met wie werk je samen?: 

Maatschappij, kunst en wetenschap

Bijzonder aan de Radius-aanpak is de samenwerking tussen wetenschap, kunst en de omgeving. Met deze insteek leggen we verbindingen tussen verschillende lagen van de bevolking: bijvoorbeeld tussen inwoners van drie provincies, maar ook tussen 'leken' en wetenschappers, Radius zorgt er zo voor dat waardevolle wetenschappelijke informatie over een gebied niet komt te verstoffen in een la, maar terecht komt bij bewoners die in het betreffende gebied wonen. Zij krijgen zo via wetenschap een andere blik op - bij wijze van spreken - hun eigen achtertuin. En andersom - informatie/ verhalen van bewoners bij wetenschappers brengen - bewoners hebben waardevolle informatie die wetenschappers anders nooit in hun literatuur zouden tegenkomen en wat hen kan inspireren voor vervolgonderzoek.

We zijn al in gesprek met een aantal wetenschappers voor samenwerking. Naast prof. dr. Joop Schaminée van de Wageningen Universiteit, gaat dit om hoogleraar sociale planologie prof. dr. Ina Horlings, hoogleraar Landschapsgeschiedenis prof. dr. ir. M. Theo Spek en drs. J. Anne Wolff van het kenniscentrum Landschap van de Rijksuniversiteit Groningen. Deze laatste twee selecteren een groep van hun studenten voor deelname aan Radius en begeleiden het wetenschappelijke gedeelte.

Naast verbinding tussen bewoners vs. wetenschap, legt Radius verbingen tussen wetenschap vs. kunst: de uitkomsten van de onderzoekjes van studenten en wetenschappers gieten we, samen met verhalen van bewoners, in een eindvoorstelling over de Radius. Zo maken we op een creatieve manier (wetenschappelijke)informatie inzichtelijk. Een dergelijk gezamenlijk eindproduct zal ook verbindend werken voor alle betrokkenen.

Samenwerken

We vinden het belangrijk dat Radius een gezamenlijk project is, waarvoor alle betrokkenen (kunstenaars, wetenschappers, inwoners) evenveel verantwoordelijkheid en eigenaarschap voelen.

Met behulp van onderzoekskoffers nodigen we inwoners uit informatie te verzamelen in het gebied, ieder vanuit zijn eigen achtergrond en interesse. De informatie die we zo verzamelen zal deel uitmaken van de Radius-database en de koers van het project bepalen. We richten een tijdelijke ontmoetingsplek in het gebied in waar alle betrokkenen in een open en informele sfeer informatie kunnen delen. Vanuit deze betrokkenheid maken we kunstproject met een gelijkwaardige rol in het maakproces voor wetenschappers, bewoners en kunstenaars. PeerGrouP fungeert hierbij als aanjager.

Partijen die hun medewerking aan Radius hebben toegezegd zijn: Noordelijk Archeologisch Depot Nuis, Rijksuniversiteit Groningen, Wageningen Universiteit, Universiteit Utrecht, Drents Landschap, Fryske Gea en Groninger Landschap

Partijen met wie we in gesprek zijn: Bewoners en lokale instellingen uit het Radiusgebied, Provincies Groningen, Friesland en Drenthe, Vijf betrokken gemeenten:  Opsterland (Friesland), Ooststellingwerf (Friesland), Marum (Groningen), Leek (Groningen) en Noordenveld (Drenthe), Nieuw Allardsoog conferentiecentrum (oude volkshogeschool), Natuurvriendenhuis Allardsoog, Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer, Hanzehogeschool voor de Kunsten Academie Minerva

Wat is verder van belang om te weten?: 

PeerGrouP is een locatietheatergezelschap gevestigd in Donderen, Drenthe. We maken vooral projecten op het platteland in Noord-Nederland. PeerGrouP zoekt op verschillende plekken naar verhalen en vertaalt die in samenwerking met inwoners en organisaties op die plek naar een artistiek resultaat. We willen bijdragen aan een duurzame samenleving in economische, ecologische en emotionele zin. Het motto van PeerGrouP is ‘Graven waar je staat’. Werken met het materiaal dat je vindt door te zoeken op de plek waar je je bevindt. We zoeken hierin voortdurend naar nieuwe manieren en blijven experimenteren.

Bereik: 
aantal   activiteit               aantal deelnemers   aantal bezoekers 
1 videodocumentaire met jongeren 10 500
1 social mapping 100 0
10 onderzoekskoffers 1000 0
1 onderzoeksweek 40 100
5 theatrale toonmomenten resultaten 20 500
5 theatrale eindpresentatie 20 500
1   viltgroep          20          0           
1 radius wandeling 10 100
1 online interactieve database    
       

 

Doordat we er voor kiezen dat de uitkomsten uit ons onderzoek en de mensen die aanhaken ons leiden naar de volgende fase van het project, weten we alleen het punt van waaruit we beginnen: de Radius van Allardsoog. De rest ontstaat door het proces, de beleving en de input van de wetenschappers en de omgeving. PeerGrouP bepaalt niet welke thema’s aandacht krijgen en welke niet. We jagen wel aan een scheppen kaders. Hieronder volgen de activiteiten die we bijvoorbeeld samen willen opzetten:

Onderzoeksdag in januari
Op 11 januari j.l. vond een eerste kennismaking plaats tussen PeerGrouP en twintig geïnteresseerde studenten van de RuG, onder leiding van Anne Wolff en Ina Horlings (Kenniscentrum Landschap RuG).  We zijn op zoek gegaan naar lagen in het landschap die niet direct zichtbaar zijn. 

Opzet online database/ open data Radius Allardsoog
Het hele Radius project zal via een online interactieve databse letterlijk in kaart worden gebracht. Een online plattegrond van het gebied vullen we gaandeweg met tekst-, beeld- en geluidsfragmenten van bewoners, wetenschappers en medewerkers van PeerGrouP. Deze database is nooit af, wordt continu aangevuld en is steeds in beweging. We verwachten dat de bewoners, wetenschapper en instellingen uit het gebied deze website regelmatig bezoeken en we nodigen hen uit hiervoor input te leveren.

Werkweek in juni
Een groep studenten van de Master Landschapsgeschiedenis is uitgenodigd onder leiding van Theo Spek en Ina Horlings (RuG) een week onderzoek te doen naar  de veranderingen in het landschap en het gebruik van het landschap rond Allardsoog. Deze werkweek zal in juni 2017 plaatsvinden. Hieraan doen 12 studenten, 3 begeleidende docenten en 3 gastdocenten mee. De werkweek wordt afgesloten met een presentatie waarbij we omwonenden en andere geïnteresseerden uit het Radiusgebied uitnodigen.

Uitzetten van onderzoekskoffers
In de onderzoekskoffers zitten specifieke vragen en opdrachten en inspiratiemateriaal zoals stukken tekst, foto’s, wetenswaardigheden, een gedicht of een film. Het materiaal dat we verzamelen kan variëren van een steen tot een foto, van een film tot een plek, tot een persoon. We geven 10 sleutelfiguren uit de Radius (10 bewoners) de opdracht om met behulp van de onderzoekskoffers het gebied te onderzoeken. De informatie die zij vinden verwerken we in de online database en wordt zo voor iedereen beschikbaar.

Honk: een ontmoetingsplek
Vanaf de onderzoeksweek richten we vlakbij het drieprovinciënpunt een ontmoetingsplek in. Dit is een honk waar iedereen die betrokken is bij Radius samen kan komen voor overleg en discussie. Hier zal ook de presentatie van de onderzoeksweek plaatsvinden en zal gaandeweg de maquette van het gebied komen te staan.

Social mapping met gemeenschap
Naar aanleiding van de resultaten die in de onderzoeksweek zijn gevonden maken we een sociale kaart van het gebied. Artistiek directeur van PeerGrouP Sjoerd Wagenaar en theatermaker en performer Sijas de Groot begeleiden de gemeenschap om de puzzelstukjes informatie uit het gebied op een theatrale manier in kaart brengen: in een theatrale vertelling en maquette. Er ligt inmiddels met een twintigtal bewoners contact, dit zal gaandeweg het jaar uitbreiden.

Videodocumentatie met jongeren
Videokunstenaar Erik Alkema wordt uitgenodigd een workshop te geven aan tien jongeren in het Radius-gebied. In deze workshop leren ze kwalitatief goede opnames te maken met hun mobiele telefoon. Met dit het geschoten materiaal van de jongeren maakt Alkema een minidocumentaire over het gebied, gezien door de ogen van jongeren, over wat verbinding over grenzen voor jongeren betekent.

Viltkunstwerk van Cora Jongsma
De viltgroep, werkzaam in het Radius-gebied, en andere geïnteresseerden worden uitgenodigd samen met viltkunstenares Cora Jongsma het landschap rond Allardsoog met alle gelaagdheden en grenzen in beeld brengen. Rond de 20 personen zullen hieraan deelnemen. Het kunstwerk komt in eerste instantie te hangen in het Honk waar alle betrokkenen dit kunnen bezichtigen, later eventueel in het Nivonhuis of conferentiecentrum Nieuw Allardsoog.

Onderzoeksgroep Allardsoog
We zetten een onderzoeksgroep op van geïnteresseerde mensen rond Allardsoog. Eventueel blijft deze groep ook na Radius bestaan. We zijn met drs. Anne Wolff van de RuG en Amy Kuiper van het Noordelijk Archeologisch Depot in Nuis in gesprek om dit op te zetten en te begeleiden.

Radius-wandeling
Alle vondsten die in het kader van Radius zijn gedaan worden eind juni samengebracht in een interactieve wandeling door het gebied. In deze wandeling wordt alles gepresenteerd wat tot dan toe is verzameld met als overkoepelend thema ‘verbinding’. We verwachten rond de 100 mensen te bereiken met de wandeling.

Presentatie/ voorstelling
Het pilotjaar van Radius sluiten we in het najaar af met een theatrale presentatie. Deze voorstelling zal vanuit PeerGrouP begeleid worden door Sjoerd Wagenaar. Hij maakt dit samen met de bewoners uit de omgeving op een veelzeggende plek in het landschap. Het thema van de voorstelling is ‘Verbinding’ en verbindt alle verhalen die tot dan toe binnen de Radius zijn gevonden. We verwachtten de voorstelling 5 keer te brengen met rond de 100 man publiek per keer.

Wat maakt het project bijzonder?: 

PeerGrouP wil theatrale projecten realiseren waarbij we bijzondere verbinding tot stand brengen, verwonderen en inspireren. We willen bijdragen aan de transitie naar een duurzame samenleving in economische, ecologische en emotionele zin.

In de projecten van PeerGrouP die de afgelopen twintig jaar in Noord-Nederland zijn gerealiseerd, bleek dat ondernemen, recreëren en landschapsbehoud niet altijd goed samengaan. Er ontstaan te weinig verbindingen tussen sectoren; in de praktijk betekent dit tussen mensen, bewoners van een gebied. Met Radius proberen we die verbindingen te leggen.

Ons doel met Radius in 2017 is een verbinding te leggen enerzijds tussen inwoners en instellingen van drie verschillende provincies, en anderzijds tussen inwoners, wetenschappers en kunstenaars. ‘Verbinden’ is in dit project steeds het uitgangspunt, het overkoepelende thema. Verbinden over allerlei grenzen heen is de kapstok waaraan we onderwerpen die we in het gebied tegenkomen ophangen.

Het belang van het Radiusproject voor deelnemende wetenschappers, bewoners en instelling; Wetenschappers vinden via Radius nieuw publiek, bewoners leren via Radius meer over hun eigen omgeving, instellingen zullen via Radius meer verbindingen leggen tussen andere instellingen en bewoners, verbindingen die niet alleen op het moment zelf, maar ook in de toekomst tot een vruchtbare ontwikkeling van het gebied leiden.

Vier pijlers van het Radiusproject zijn:

Het onderzoek: ontleden van een cirkel met een straal van 5 kilometer rondom Allardsoog door gemeenschap, wetenschappers en kunstenaars, om inzicht te krijgen in wat er in het gebied speelt. We ontwikkelen samen een methodiek om een gebied integraal te onderzoeken, te ontleden.

Theatrale interventies: om publiek, mensen in het gebied, overheid en wetenschap bewust te maken van wat er speelt, door hen een andere kijk te bieden op de wereld om ons heen.

Informatie delen: gevonden informatie voor iedereen zichtbaar en toegankelijk maken m.b.v. een online database, als een verzamelplek voor open data.

Toekomst: de Radius-methodiek van het bottom-up onderzoek doen naar een gebied i.s.m. de gemeenschap, wetenschap, kunst en plaatselijke partijen, brengt ons tools om in de toekomst nog beter in te kunnen spelen op het verbinden van actoren en sectoren. Met het Radius pilotjaar werkt PeerGrouP dus aan het verbeteren van haar werkwijze.

 

Begroting: 

We zetten de gevraagde bijdrage in voor de ontwikkeling van het project, het geeft ons de mogelijkheid de kosten te dekken van het onderzoek dat we samen gaan doen, dit gaat bijvoorbeeld om kosten voor het verblijven en werken van de kunstenaars en wetenschappers in het gebied. Zodat zij op de plek samen kunnen werken met de mensen die er wonen. Ook helpt de eventuele bijdrage bij het dekken van meer productionele kosten die komen kijken bij het maken van een theaterproject buiten een theater, je kunt je indenken dat daar best veel voor nodig is. PeerGrouP draagt zelf bij aan de totstandkoming van het project en we vragen omliggende gemeenten, de provincies en een paar andere grotere en fondsen om ook te helpen. 

Locatie(s): 
Allardsoog
Bakkeveen
Haulerwijk
Zevenhuizen
Een

Uitslag Beslis mee

FCP38
max 50 / 2 van 2 gestemd
publiek50
max 50 / 107 gestemd
totaal88
75 is gehaald!
De stemperiode is voorbij.

Dit zijn de de opmerkingen en adviezen uit Denk Mee, aangevuld met de stem-motivatie van de adviseurs van FCP.
afbeelding van Willemijn in 't Veld

Het Fonds beoordeelt een project op de criteria artistieke of inhoudelijke waarde, samenwerking en impact.

Wat maakt je tot wie je bent? Sommige schrijvers wijden hun hele oeuvre aan het beantwoorden van deze vraag, die velen aanspreekt, gezien de grote belangstelling voor geschiedenis, genealogie en de discussies over identiteit. Je zoektocht kan beginnen met simpelweg om je heen kijken, je omgeving onderzoeken, wroeten en graven in zichtbare en verborgen lagen van de tijd, zoals in dit project, dat inzoomt op een scherp omlijnd gebied. Door observaties van wetenschappers te combineren met de kennis van vakmensen en met de bevindingen en verhalen van bewoners ontstaat een rijk en veelkleurig beeld van een landschap en een leefgemeenschap. Mooi is dat in deze open, inclusieve opzet de deelnemers een gelijkwaardige rol hebben en, begeleid door kunstenaars, samen werken aan de kunstzinnige verwerking en presentatie van de uitkomsten. Door de uiteenlopende activiteiten weten jullie naar verwachting een diverse groep deelnemers te inspireren. Het effect op Allardsoog? Toekomstige generaties staan straks voor een raadsel: wat zorgde in 2017 voor deze bijzondere dwarsverbanden en hechte verbindingen?

afbeelding van Stefanie Weijsters

Het Fonds beoordeelt een project op de criteria artistieke of inhoudelijke waarde, samenwerking en impact.

De invalshoek van De Radius van Allardsoog om te werken op en rondom het "Noordelijke drieprovinciënpunt" en hier letterlijk en figuurlijk te graven naar verhalen spreekt aan. Het werken op het snijvlak van diverse domeinen - wetenschap, kunst, erfgoed en landschap - en met diverse doelgroepen past bovendien goed bij de aard en aanpak van jullie gezelschap én bij Jij maakt het mee. Het project valt of staat bij een gelijkwaardige samenwerking tussen de betrokken professionals en inwoners en de verschillende partners, ieder met een eigen waardevolle inbreng en expertise. Hoe de verschillende projectonderdelen uiteindelijk samen meer dan een som der delen oplevert, komt uit de tekst niet helemaal helder naar voren; een stevigere focus en nadruk op samenhang had hierin kunnen helpen. Desalniettemin geven de inhoud en aanpak mij voldoende vertrouwen voor de impact van het project, zowel op de deelnemers als het cultuurklimaat in jullie regio.

afbeelding van Stefanie Weijsters

beste Marianne,

Jullie project is omvangrijk en waaiert uit in verschillende - nog schijnbaar - losse activiteiten en onderdelen. Dat is enerzijds een kracht - het klopt met de grenzeloosheid van jullie onderzoek - maar kan tegelijkertijd ook een zwakte zijn. Door een veelheid aan woorden en elementen is het voor mij namelijk ook nog zoeken naar het samenhangende en overstijgende masterplan, naar de verbindende rode lijn waarmee je de kern van het project vat. Bij Jij maakt het mee stimuleren we aanvragers dan ook om op een beknopte manier een doeltreffende aanvraag te schrijven, die uiteraard aansluit bij het doel van onze regeling. Misschien helpt het om startend vanuit de volgende vraag je aanvraag op te bouwen: waarom kies je voor de combinatie van kunst en erfgoed, wetenschap en omgeving om het actieve cultuurklimaat in de regio te versterken? Bij de kunstzinnige activiteiten, zoals de theatrale presentaties, het vilten en het maken van de videodocu, lees ik bovendien graag nog concreter hoeveel mensen er aan meedoen, wie en op welke manier zij participeren. Waar ik daarnaast benieuwd naar ben is hoe amateurarcheologen uit de omgeving hierbij betrokken worden. 

afbeelding van Marianne Hoekstra

Beste Diane, 

Bedankt voor je feedback, we zijn er mee aan de slag gegaan! 

 

afbeelding van Diane Frenay

Jullie vraag over een expert sociale / maatschappelijke veranderingen roept bij mij de gedacht op of je het antwoordniet vanzelf tegen gaat komen door je onderzoek, jullie komen vanzelf maatschappelijke en sociale vraagstukken tegen. Als die helder zijn, is een expert in vernadering daarvan misschien makkelijker te vinden..

afbeelding van Diane Frenay

Ha Peergroup, mijn eerste reactie is, gaaf project, groot ook!  maak de tekst van je aanvraag liever kort, helder en inzichtelijk. Dan blijft het leuk om mee te denken en te reageren, je schrijft hem voor iedereen tenslotte!

Jijmaakthetmee is een platform waar iedereen mee kan denken, dus maak daar gebruik van en stel hier je eerste vragen aan je stakeholders, wat zouden zij graag onderzocht zien in Radius? En welke verenigingen zijn er allemaal en bieden graag hun kennis, expertise en hulp aan? Zij zijn de waardevolle verbinders in de regio en willen vaak graag meer mensen bereiken en enthousiasmeren. Bijdragen aan Radius is een buitenkans voor hen. Er zijn vast een aantal culturele, sport, wetenschapsverenigingen, maar ook erfgoed en geschiedenis, natuur, vis, jacht en misschien we andere met typische streekactiviteiten.

afbeelding van Marianne Hoekstra

Beste Stefanie, 

Er was nog wat denken van onze kant nodig om een goed plan met jullie te kunnen delen, maar nu kun je het uitgewerkte plan vinden. Ik ben benieuwd naar de reacties! 

Hartelijke groet,

Marianne

afbeelding van Stefanie Weijsters

Beste Marianne,

 

We zijn alweer een paar weken verder maar helaas kan ik nog geen verdere uitwerking lezen om op te reageren. Ik raad je aan de Denk mee fase tijdig te gebruiken om ook feedback van mij en jullie coach op te halen. Uitwerken van je plan gaat via Bewerken - Denk mee (meer projectinformatie). Komen jullie er zo uit?

afbeelding van Stefanie Weijsters

Beste Marianne, beste PeerGroup, welkom op Jij maakt het mee! De komende tijd denk ik graag met jullie mee.

 

Het Noordelijke drieprovincienpunt als uitgangspunt, dat klinkt interessant! We kennen jullie als een organisatie die met locatietheater bijzondere projecten weet op te zetten met de inwoners van desbetreffende locaties. Naast de impact die dit project teweeg brengt lokaal en voor de deelnemers lees ik de komende tijd ook graag meer over de meerwaarde van het project voor jullie eigen ontwikkeling/vernieuwing.