menu denk mee beslis mee maak mee

Een Jammerlijck Klaachlied

Het verhaal van Hendrik Spruyt

Stichting het Filmverhaal
10 mei 2018 tot 10 juni 2018
film, muziek, theater
jongeren, ouderen, volwassenen
onze website
€10.000

Dit projectidee is in ontwikkeling. Geef je tips! Denk mee Beslis mee Maak mee

Ga direct naar de reacties

Een Jammerlijck Klaachlied

Het verhaal van Hendrik Spruyt

afbeelding van Frits Boersma

Ingediend door:

Frits Boersma

Ik zoek meedenkers over deze vraag: 
In dit project werken veel verschillende kunstdisciplines samen. Hoe vinden we juist voor die combinatie voldoende publieke belangstelling?

Wat ga je doen?: 

Op een dag in 1574 kwam schipper Hendrik Spruyt met zijn vrouw Trijntje Jans in hun thuishaven Workum aan. Ze waren doopsgezinden; volgelingen van Menno Simons. Caspar de Robles, stadhouder van Friesland in dienst van de koning van Spanje, had het op deze kleine, verboden gemeenschap gemunt. Vanwege hun ketterse geloof maar niet minder vanwege hun geld; nodig voor de aanleg van dijken. Spruyt werd op het marktplein letterlijk en figuurlijk uitgekleed, vastgebonden in een oude schuit, die in brand werd gestoken, en naar zee gedreven.

Dit verhaal is het uitgangspunt voor Een Jammerlijck Klaachlied. Een multimediale voorstelling over godsdienstvrijheid, rebellie, onderdrukking en de eeuwige strijd tegen het water. Filmbeelden en muziek van het Frysk Fanfare Orkest, jazzquartet Talking Cows en zangkoor Sjongsum leiden de toeschouwer langs plaatsen en gebeurtenissen van die tijd. Thijs Feenstra en Jan Arendz belichten het verhaal van de Hollandse opstand van twee kanten.

Jammerlijck Klaachlied

Hoe ga je te werk?: 

Een jammerlijck Klaachlied

In 2018 is het 450 jaar geleden dat de slag bij Heiligerlee plaatsvond (23 mei 1568), het begin van de Tachtigjarige oorlog met Spanje. Dit gegeven vormt de aanleiding om in het culturele hoofdstadjaar in Friesland het verhaal te vertellen van die oorlog, over de strijd van de geuzen tegen de Spanjaarden en de vervolging van de ketters.

Hendrik Spruyt kan worden gezien als martelaar van het ‘andere, verboden’ geloof. Zijn verhaal vormt het vertrekpunt van een voorstelling waarbij zowel professionals als amateurs zijn betrokken.

Het hart van de voorstelling wordt gevormd door het Frysk Fanfare Orkest, dat een suite van 9 delen zal spelen in de prachtige St. Gertrudiskerk in Workum, gecomponeerd door Frans Vermeerssen. Het orkest bestaat voor een groot deel uit jonge mensen, die met deze opvoering de Friese muziekcultuur in ere houden, en daarmee ook een stimulans zijn voor toekomstige jonge muzikanten. Een extra bijzonderheid is dat ze bij het concert gezelschap krijgen van een Spaans orkest uit Alcalá de Henares.

In juli komt er een jeugdafdeling van dit orkest naar Friesland en in oktober zal een bezoek gebracht worden aan Spanje. Dit alles in het kader van een uitwisseling in een de context van de 80-jarige oorlog. Een enorme uitdaging die begint met de voorbereiding en uitvoering op de concerten op 1 en 2 juni in Workum.

Het muzikale gedeelte wordt compleet gemaakt door de coupletten van het ‘Jammerlijck Klaachlied’, het spotdicht op de Spaanse stadhouder Caspar de Robles, gezongen door het koor Sjongsum uit Workum en begeleid door het Spaanse filharmonische orkest. Ook voor dit amateurkoor onder leiding van Marco Rypma is dit een mooie uitdaging en ervaring.

De geschiedenis, het verhaal over de 80-jarige oorlog, wordt verteld door twee acteurs: Jan Arendz, die in de huid van Caspar de Robles kruipt en Thijs Feenstra, die burgemeester Frederik van Inthiema speelt. Tussen de muziekdelen door leiden zij de toeschouwer langs de gebeurtenissen van die tijd. De gehele voorstelling door loopt een beeldprojectie mee, die de muziek versterkt en andersom. Zo vormt zich een vernieuwend geheel met drie elementen, muziek, theater en film, en een unieke samenwerking tussen professionals en amateurs, jong en oud.

Voorafgaand aan de voorstelling in de kerk wordt op de Merk, naast de kerk, de arrestatie en mishandeling van Hendrik Spruyt nagespeeld. Hierbij worden een aantal vrijwilligers als figuranten ingezet.

Ook zijn de mensen van museum Warkums Erfskip bij het project betrokken. Er zal een speciale tentoonstelling van de oude kaarten die de strijd van de geuzen tegen de soldaten van Caspar de Robles verbeelden, worden georganiseerd. Tevens zal er een tegeltableau worden gemaakt van de afbeelding van Hendrik Spruyt  door een pottenbakker uit Workum, als herinnering aan zijn martelaarschap.

Doel van het project is  daarnaast het samenwerken met verschillende minder voor de hand liggende disciplines en het samenbrengen van amateurs en professionals . Door film te combineren met muziek en theater, door een historisch verhaal op een nieuwe manier voor het voetlicht te brengen, denken we een grote groep mensen op een bijzondere manier mee te nemen in het bijzondere en dramatische verhaal van Hendrik Spruyt.  De doelgroep van de voorstellingen zijn met name volwassenen. Juist de diversiteit van de voorstelling vinden we  interessant voor ons publiek.  Onze bedoeling is om mensen door de samenvoeging van verschillende disciplines ook kennis te laten maken met andere disciplines. En natuurlijk door het samenbrengen van beeld met muziek, binnen en buiten, verhaal en abstractie, een mooie en ronde voorstelling te maken, die mensen bijblijft.

Wat ook bijzonder is, is dat het met de voorstelling alleen niet ophoudt. Je loopt in het decor van het verhaal; je bent vlakbij de plek waar Hendrik en zijn gezin op de boot naar de Zuiderzee zijn gegooid, de theaterscènes vinden plaats op hetzelfde plein als waar het verhaal zich afspeelt. 

Met wie werk je samen?: 

De spil van de voorstelling wordt gevormd door het  Frysk Fanfare Orkest, de filmer en de componist. Dit trio vormt de interne motor van de voorstelling en fungeert als  de verbindende schakel tussen de voorstelling en wat er allemaal verder voor plannen zijn. want er wordt op vele vlakken samengewerkt met derden. Het koor, Sjongsum, amateurspelers uit Workum, die de scènes op het Marktplein verbeelden, het Warkums Erfskip verzorgt een expositie met oude kaarten en zo kunnen bezoekers , wanneer ze willen, zich een heel weekeinde verdiepen in het verhaal van Hendrik Spruyt. We hebben contacten met de ondernemers vereniging om samen met hen arrangementen op te zetten . Uit die contacten is de pottenbakkerij ook naar voren gekomen en is het idee van de herinnering in de vorm, van een tegeltableau  ontstaan. Verder werken we samen met Under de Toer, we zijn een van de projecgten die onder hun hoede wordt uitgebracht. met al die samenwerkingspartners hiopen we een netwerk op te zetten dat ook na dit project zorgt voor nieuwe samenwerkingsvormen en projecten in en om Workum.

 

Wat is verder van belang om te weten?: 

We vinden het heel bijzonder om in het project een onderdeel op te nemen, waarbij er uitgewisseld wordt met een Spaans orkest. We denken dat we daarmee vooral ook voor de bnetrokken muzikanten en zangers een meerwaarde creeëren die verder gaat dan het xsdamen maken van een mooie voorstelling. Zo maken we op alle fronten mooie stappen vooruit voor alle betrokkenen. Juist door zo'n samenwerking met een Spaans orkest worden er ook weer deuren geopend. al is het maar dast de Spaanse ambassadeur komt kijken en luisteren.

Bereik: 
aantal   activiteit               aantal deelnemers   aantal bezoekers 
2 voorstellingen 80 300
1 expositie nvt 200
       
       
       
       

 

Wat maakt het project bijzonder?: 

Dit is een bijzonder project door de combinatie van het verhaal, de muziek, de filmbeelden en het theatrale aspect. Het is bijzonder door de samenwerking met de lokale ondernemers, verenigingen en andere betrokkenen. Het is een bijzonder project door de uitwisseling met een Spaans orkest. het is een bijzonder project, omdat er een relatief onbekend verhaal wordt verteld, dat tot op de dag van vandaag actueel is. Er is prachtige muziek gecomponeerd. Wanneer kun je ronddwalen in een decor, horend bij een eeuwenoud verhaal? Ook dat komt niet vaak voor.Voor onze organisatie is het van belang door de samenwerking en het daarmee samenhangende netwerk dat wordt gebouwd, de doelgroep maakt een bijzondere happening mee, die nu een weekeinde wordt uitgevoerd en daarna weer voor heel lang in de archieven zal verdwijnen. In onze ogen is ook in de kunstbeoefening een duidelijke tendens naar projectmatig werken. Dit is een project waarin zo'n bijzondere combiunatie van disciplines samenkomt, dat zie je niet zoveel en kan daarmee voor de deelnemers een belangrijke ervaring zijn, waarmee ze zichzelf op een andere manier kunnen ontplooien dan alleen binnen hun eigen discipline.

Begroting: 

Met de € 10.000.- van het FCP kunnen we zorgen voor een optimale ondersteuning van geluid en beeld in en om de kerk. We kunnen er extra instrumentarium voor inhuren en we kunnen er een deel van de professionals die betrokken zijn, mee betalen. Jammerlijck Klaachlied wordt ook ondersteund door het Iepen Mienskips Fûns van de provincie Fryslân, door de gemeente Zuidwest Fryslân, door Under de Toer cq.LF2018 en het Prins Bernhard Cultuurfonds Fryslân en door de Stichting Bas Backer.

Locatie(s): 
St Gertrudiskerk en het marktplein in Workum

afbeelding van Frits Boersma

Het project is volgens ons een bijzonder project door het eeuwenoude verhaal dat op een vernieuwende manier wordt verteld. Het is bijzonder dat je meeleeft in een verhaal op de plek waar het verhaal ooit echt heeft plaatsgevonden. Het marktplein, de kerk, de haven, het is er allemaal nog. Zo wordt het verhaal  levend in de gekozen vorm en op de gekozen plek, een verhaal dat wordt uitgevoerd op een manier die je bijblijft. bekijk het filmpje . Dat geeft wel een beeld van wat er uiteindelijk te zien zal zijn. De acteurs zijn ook echt aanwezig in het stuk. Ze zijn dus te zien op het doek en vertellen en spelen in levende lijve. Al die afwissling maakt het tot een heel bijzondere beleving voor deelnemers en voor bezoekers.

 

 

afbeelding van Lidian Fleers

Beste Frits, als adviseur denk ik graag met je mee op welke wijze jullie project mogelijk binnen deze subsidieregeling zou kunnen passen. Jij maakt het mee is niet gericht op het subsdiëren van een reguliere productie, maar op het ondersteunen van vernieuwende of experimenterende initiatieven of bewegingen voor de amateurkunst. Zou je kunnen toelichten wat experimenteel of vernieuwend is van jullie project en waarom jullie dit project nu opzetten? Met andere woorden; wat is de urgentie of directe aanleiding? En op welke manier kunnen amateurkunstenaars een bijdrage leveren aan het creatieve proces? 

Je kan de tekst verder aanvullen in het tweede tabblad, onder Denk mee (meer projectinfo). Succes!